-
شكست استراتژيك غرب در بحران قفقاز
نویسنده: محمد اسکندری
روزنامه رسالت 7/6/87 صفحه 6 (رسالت ديپلماتيك)
مناقشه اخير در منطقه ژئوپليتيك قفقاز از ابعاد و جوانب متعددي قابل فحص و بررسي است اما بي شك نكته اي كه در خلال اين جنگ به صورت برجسته اي خودنمايي مي كند خطاي استراتژيك ساكاشويلي در برآورد ميزان تاثير گذاري غرب در اين مناقشه است.تمام شواهد و قراين حاكي از آن است كه تفليس حساب ويژه اي را روي مانور غرب در جنگ با روسيه باز كرده بود كه البته پايه اين محاسبات چيزي جز خواب و خيال هاي كودكانه ميخائيل ساكاشويلي نبود.
مردان سياسي تفليس درصدد بودند در زماني كه تب و تاب بازي هاي المپيك 2008 آتن فضاي سياسي و رسانه اي جهان رابه خود متوجه ساخته است با يك اقدام ضربتي زخم كهنه مناطق جدايي طلب را مرهم بگمارند.البته مقامات گرجي احتمال پيشامد پاسخ مسكو به اين حمله را صفر در نظر گرفته بودند و از سوي ديگر براين باور بودند كه در صورتي كه كرملين خود را وارد بازي كند غرب و علي الخصوص ايالات متحده آمريكا پاسخ دندان شكني به اقدامات مسكو خواهند داد به تعبيري ديگر گرجي ها سياست جنگي خود را بر دو پايه “حمايت صددرصدي غرب “ و “ عدم ورود مسكو “ به اين مناقشه بنا نهادند كه البته روبناي اين زيربنا چيزي جز شكست و عقب نشيني مفتضحانه و همراه با خفت براي ارتش گرجستان در پي نداشت.
اما از سوي ديگر اين مناقشه بيش از آنكه جايگاه كشور مخملي گرجستان را در پازل مناسبات بين المللي كم رنگ كند شكست مهم و تاثير گذاري را براي دوستان و حاميان اصلي اين كشور در پي داشت.به طوري كه بعضا كارشناسان روابط بين الملل اين جنگ را مدخلي برا ي ورود به نظام بين المللي تازه دانسته اند.غرب از دو سو در اين معامله باخت. از يك سو غرب عدم كارايي و نا توانايي خود را در عرصه حمايت از انقلاب هاي رنگين را به اثبات رساند و از سوي ديگر شاهد يكه تازي و قدرت نمايي بي بديل سران كاخ كرملين در منطقه قفقاز بود.
اغلب كشورهاي غربي درپي ايجاد آتش بس و ملزم كردن روسيه به بازگرداني نيروهايش از گرجستان برآمده اند.سفرهاي اخير رايس به گرجستان و سفر آنگلامركل صدر اعظم آلمان و نيكلاساركوزي رئيس اتحاديه اروپايي به مسكو همه نشان از تكاپوي غرب براي حفظ گرجستان به عنوان يك دوست مخملي غربي و تحديد قدرت رو به رشد كاخ كرملين دارد. آنگلامركل در ديدار با مقامات گرجي گفته است گرجستان عضوي از ناتو خواهد شد از سوي ديگر كاندوليزا رايس وز ير امور خارجه ايالات متحده د ر تفليس گفته است “ روسيه پا را از گليم خود فراتر گذاشت و از نيروي فشار بيش از حد متعارف برضد همسايه كوچك خود استفاده كرد و اكنون براي اين اقدام بها پرداخت مي كند” در واقع اين اظهارات نشان مي دهد كه غربي ها متضررين اصلي اين جنگ بوده اند و حال در صدد پاسخگويي برآمده اند.
اما نكته اي كه نبايد از آن غافل شد توجه به پيشينه روابط غرب با روسيه است.مسكو همواره پس از سال 1991 ميلادي يك شريك خوب و حرف شنو براي غرب تفسير مي شده است اما در چند ساله اخير و يا بهتر بگوييم پس از سر كار آمدن ولاديمير پوتين نگاه كرملين كه بر پايه برگ برنده انرژي شكل يافته نوعي تهديد و بدبيني را نسبت به غرب تداعي مي كند.در چند ساله اخير بحران هاي متعددي ميان غرب و مسكو پديد آمده است كه در واقع اين تنش ها حلقه هاي زنجيره جدايي مسكو از غرب بوده اند.امروز حلقه اي تازه و بس بزرگ به اين زنجيره گره زده شده و آن مناقشه اوستياي جنوبي است
لذا در يك برداشت كلي مي توان گفت كه منازعه اخير در منطقه قفقاز حاوي نكات متعددي است كه اين نكات يقينا در فراسوي و آينده سياسي اي منطقه نقش بسزايي خواهد داشت.مسكو با پيروزي در ميدان جنگ اوستيا نشان داد كه دوران گذار از غرب را در دستور كار خود قرار داده است و ديگر حاضر نيست بر سر منافع خود با كسي چانه زني كند.در سوي ديگر غرب به خوبي متوجه قدرت بي بديل مسكو شد.روسيه كشوري است كه ميزان بالايي از انرژي جهان را تامين مي كند و از سوي ديگر يك كرسي شوراي امنيت را به خود تخصيص داده است. لذا ناديده گرفتن اين كشور و يا آغاز مناقشه اي پايدار با اين كشور به نفع هيچ كس نيست. با اين تفاسير مي توان گفت با بازگشت آرامش به منطقه قفقاز اوضاع سياسي مابين غرب و مسكو پرتنش تر خواهد شد.كاخ سفيد و سران نو محافظه كار كه داعيه داران يكه تازي در عرصه بين المللي هستند به راحتي از اين ماجرا نخواهند گذشت و در صدد پاسخ به اقدامات مسكو بر خواهند آمد.
- پنجشنبه، ۷ شهریور ۱۳۸۷
- اندازه متن : [ بزرگتر ] [ کوچکتر ]
- تعداد بازدید : 325
- نسخه مناسب چاپ
- ارسال به یاهو مسنجر
ارسال به دیگران
دیگر عناوین :
