مترجم: مرضيه خادم شريف

تودي زمان- هاكان ييلماز استاد علوم سياسي و روابط بين الملل دانشگاه استانبول و مدير اجرايي برنامه مطالعات اروپايي است.
    
    وي در حال حاضر پروژه هاي تحقيقاتي در زمينه ديدگاه هاي سياسي و فرهنگي طبقه متوسط اجتماعي تركيه را مديريت و هدايت مي كند. كتاب هاي وي شامل «جايگاه تركيه در نقشه اروپا 20055)»، «محافظه كاري تركيه و ايده اروپايي» و «چالش ها و ترس ها» است.
    
    
    
    فكر مي كنيد حزب عدالت و توسعه در حال حاضر با چه مشكلاتي روبه رو است؟
    يكي از مشكلات،انتخابات رياست جمهوري و مشكل بعدي نيز حزب كارگران كردستان (پ ك ك) در ارتباط با شمال عراق است. فكر مي كنم حزب عدالت و توسعه كه در جنوب شرقي تركيه از حاميان خوبي برخوردار است هيچ تمايلي ندارد كه خود را درگير جنگ در شمال عراق كند و درباره مساله رياست جمهوري فكر مي كنم عاقلانه باشد كه فردي انتخاب شود كه مورد قبول احزاب مخالف نيز باشد.
    
    حزب عدالت و توسعه چه كاري بايد انجام دهد؟
    اول از همه، آن ها بايد رييس جمهوري را انتخاب كنند كه حداقل مورد احترام مردم باشد. درثاني، آن ها بايد از روياي خلافت اسلامي سابق اجتناب كنند زيرا كه اين رويا نه تنها حزب عدالت و توسعه بلكه تركيه را با مخاطره روبه رو مي كند.دولت جديد بايد هرچه سريع تر توجه خود را به مسايل واقعي همچون اصلاحات اتحاديه اروپا و رشد اقتصادي كشور معطوف كند.
    
    آيا فكر مي كنيد تاكيد مذهبي در زندگي اجتماعي نبايد به عنوان يك اولويت قلمداد شود؟
    اگر ترجيح دهيم كه همچون بنيادگرايان اسلامي رفتار كنيم آنگاه قطعا طرفداران ما اندك خواهند شد و تغييري در وضعيت حاصل نمي شود. براساس نتايج تحقيقات جديد فقط عده اندكي از مردم تركيه خواهان مذهبي شدن كشور هستند.اگر حزب عدالت و توسعه بخواهد روياي اين عده را برآورده كند، آنگاه اكثريت را از دست خواهد داد.
    
    نظرتان راجع به احزاب مخالف چيست؟
    احزاب مخالف بايد درباره ماهيت خود تصميم بگيرند. آن ها بايد بدانند كه اگر مي خواهند منافع گروه اندكي را برآورده كنند، هيچگاه رشد و توسعه نخواهند يافت. قطعا تركيه به احزابي نياز دارد كه بتوانند در زمينه هاي محيط زيست، فقرزدايي، توسعه حقوق بشر، تعميق مشاركت هاي دموكراتيك، حقوق زنان و دفاع از ارزش هاي سكولار به فعاليت بپردازند.
    
    آيا فكر مي كنيد سياست حزب دموكراتيك مردمي مي تواند تهديدي براي سكولاريسم تلقي شود؟
    در حال حاضر احزاب سياسي - مذهبي و محافظه كاران سكولاريسم تركيه را با چالش روبه رو كرده اند. غرور ملي، يكپارچگي ملي و وحدت ملي تحت چالش هاي جدي از جمله افزايش تنش هاي منطقه كردستان و نيازهاي قومي ساير گروه ها واقع شده است.اين مشكلات به خودي خود ايجاد نشده اند.
    
    به نظر مي رسد كه شما در ارتباط با مشكلات سكولاريسم راه حل هايي ارايه كرده ايد.
    تركيه با مشكلات جدي در زمينه حقوق بشر و آزادي مواجه است. اگر حق شما به وسيله شاخه اي از دولت يا گروهي از مردم نقض مي شود اين گونه به نظر مي رسد كه شما به دليل اعتقادات مذهبي يا سكولار خود مورد تبعيض قرار گرفته ايد. چه كسي از حقوق شما حمايت خواهد كرد، به چه موسسه و نهادي مراجعه خواهيد كرد. بيش ترين تاكيد ما بايد بر آزادي هاي مذهبي و حقوق سكولار فردي باشد. هدف و نيت من معرفي نهادي است كه عليه تبعيض فعاليت مي كند.